Het uitgangspunt van vijfassig bewerken is zoveel mogelijk in een en dezelfde opspanning klaarspelen. Hierdoor is er minder bewerkingstijd nodig, maar daalt ook het risico op menselijke fouten.

01:55
12-03-2020

Mythes rond vijfassig bewerken doorprikt

Vijfassige werktuigmachines dragen het stigma dat ze te complex of te duur zouden zijn. Wie al vertrouwd is met hoe verspaning met 3 + 2 assen of simultaan vijfassig werkt, kan zich een beeld vormen of deze stellingen opgaan voor zijn productie. Maar voor wie nog niet voldoende vertrouwd is met deze technologie, helpen we graag enkele misverstanden uit de wereld. Want vijfassig bewerken vandaag gebeurt al lang niet meer op dezelfde manier als bij de introductie een decennium geleden.

Metaalbewerkers kunnen aarzelen om naar vijfassig bewerken over te stappen omdat ze reeds gebruikmaken van 3 + 2 assen. Hoewel de optelsom in het aantal assen dezelfde is, is er toch een wezenlijk verschil. Bij 3 + 2 assen blijft het stuk op dezelfde plaats, al kan de rotatietafel wel bewegen. Dankzij deze toevoeging kan het gereedschap het stuk langs alle kanten verspanen. Simultaan vijfassig werken gaat nog een stap verder. Het werkstuk en het gereedschap zijn dan beide voortdurend in beweging voor een continu contact. Dit leidt tot kortere doorlooptijden en een hogere productiviteit. Of je zou profiteren van vijf assen, hangt grotendeels af van de complexiteit van stukken. Turbinebladen, schoepen, orthopedische implantaten … bepaalde stukken konden voorheen enkel geproduceerd worden door extra opspanelementen of bijkomende stappen in de set-up. Wie op deze manier werkt, is een uitstekende kandidaat voor vijfassig werken, omdat het de nood aan operatoren met een hoge kennis van zaken reduceert.  

Vijfassers zijn te duur en te complex

Voor veel metaalbewerkers geldt zonder nadenken dat vijfassige machines te duur en te complex zijn. Toegegeven, wanneer je de pure investeringskost vergelijkt, kan je moeilijk anders dan die conclusie trekken. Toch is het belangrijk om het volledige plaatje in overweging te nemen. Sommige stukken kunnen door hun complexiteit enkel vijfassig gerealiseerd worden. Dat kan ook op bepaalde drieassige machines, mits de investering in specifieke software of optionele stukken. Dan heb je al een deel van het prijsverschil overbrugd, zonder eigenlijk ten volle van de voordelen van vijfassig verspanen te kunnen genieten. Bereken ook welke toegevoegde waarde vijf assen kunnen brengen op de werkvloer. Het sop zal misschien niet altijd de kool waard zijn, maar in andere gevallen zal de investering renderen door de gewonnen mogelijkheden.

Ik beschik niet over de juiste software of mensen voor vijfassig bewerken

Als u al met software werkt om stukken te programmeren zal de kloof tussen uw huidige systeem en een vijfassige machine klein zijn. De meeste machines kunnen bestaande drieassige codes eenvoudig vertalen naar een vijfassig alternatief. Zoals voor de meeste technologie geldt, zijn vijfassige machines de voorbije jaren een stuk intuïtiever en eenvoudiger in gebruik geworden. Ja, het vraagt om een nieuwe manier van denken om het volle potentieel van vijfassige technologie te leren benutten. Maar de meeste operatoren zijn al een flink stuk op weg geholpen met de on-site opleidingen die de fabrikanten van machines aanbieden. Het uitgangspunt van vijfassig bewerken is zoveel mogelijk in een en dezelfde opspanning klaarspelen. Hierdoor is er minder bewerkingstijd nodig, maar daalt ook het risico op menselijke fouten. En door de introductie van dynamische offsets, moet de opspanning ook niet langer exact in het rotatiecentrum staan.

Vijfassige machines zorgen voor onnauwkeurigheden in het positioneren

Technologie staat zoals gezegd niet stil. Met de introductie van de autotuning functie kunnen vijfassige werktuigmachines zich snel en nauwkeurige aanpassen en geometrische fouten compenseren, waaronder ook volumetrische nauwkeurigheden volgen. Dit kan daarenboven in een mum van tijd gebeuren en vraagt niet om een speciale training. Deze mythe is intussen dus ook al de wereld uit.

Tekst: Valérie Couplez  Beeld: Phuchit

Abonneer u op onze nieuwsbrief

Lees ons « Privacy statement » voor nadere informatie.

Metaalvak België partners